>> XÃ HỘI |

Cụ Bùi Bằng Đoàn
Tin đăng ngày: 16/9/2019 - Xem: 772

Bùi Bằng Đoàn (chữ Hán: 裴鵬摶, 18891955) là Thượng thư bộ Hình triều Nguyễn (1933-1945), Trưởng ban Thanh tra đặc biệt của Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Trưởng ban Thường trực Quốc hội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa khóa I (19461955). Ông cũng đã từng là tri huyện ở Nghĩa Hưng - Nam Định, tri huyện Thanh Ba - Phú Thọ, Đại Từ - Thái Nguyên, Tiên Du - Bắc Ninh, tri phủ Xuân Trường - Nam Định.

Tiểu sử

Bùi Bằng Đoàn sinh ngày 19 tháng 9 năm 1889, tại làng Liên Bạt, huyện Ứng Hòa, tỉnh Hà Đông (nay thuộc Thành phố Hà Nội) trong một gia đình truyền thống Nho học. Ông nội là Tiến sĩ Bùi Tuấn, hàm Thái tử Thiếu bảo, từng làm Giám khảo các kỳ thi Hương, giữ chức Tả Tham tri Bộ Binh kiêm Tổng đốc tỉnh Bắc Ninh đánh dẹp giặc Ngô Côn. Cha là Bùi Tập từng giữ chức Tuần phủ tỉnh Hưng Hóa.

Cha mẹ đều mất sớm, cả sáu anh em được người chú dượng là Dương Lâm (tức cụ Thiếu bảo Vân Đình lúc đó làm Tham tri Nha Kinh lược Bắc kỳ) đưa về nuôi dưỡng và dạy học chữ Hán.

Khoa thi năm Bính Ngọ 1906, ba anh em Bùi Bằng Phấn, Bùi Bằng Thuận và Bùi Bằng Đoàn đều ứng thí. Kết quả, Bùi Bằng Phấn đỗ Tú tài, còn Bùi Bằng Thuận và Bùi Bằng Đoàn cùng đỗ Cử nhân. Ba anh em được mệnh danh là Hà đông tam bằng.

Về sau Bùi Bằng Thuận còn đỗ Tiến sĩ khoa thi năm 1916 cùng với Bùi Bằng Phấn đều làm quan Nam triều đến hàng Tuần phủ, về hưu trước năm 1945.

Thời gian làm quan Nam triều

Con đường quan lộ của ông hanh thông năm 1907 thi vào trường Hậu Bổ tại Hà Nội. Ông thông thạo cả Pháp văn và Hán văn.

Năm Tân Hợi (1911), ông tốt nghiệp, được bổ làm Tri huyện, sau đó làm Tri phủ Xuân Trường (tỉnh Nam định), Án sát tỉnh Bắc Ninh; Tuần phủ các tỉnh Cao BằngNinh Bình; rồi làm đến Thượng thư bộ Hình của triều đình Huế, trong nội các của Phạm Quỳnh năm 1933, hàm Thái tử Thiếu bảo.

Khi làm quan ông nổi tiếng là vị quan đức độ, thanh liêm, chính trực, chăm dân. Trên công đường ở những nơi ông làm quan, đều có treo một bảng thông báo "không nhận quà biếu". Với người nhà, ông rất nghiêm khắc, cấm tiệt việc nhận quà, nếu lỡ nhận rồi thì phải mang đi trả lại.

Lúc làm Tri phủ Xuân Trường (Nam Định) ông đã đề xuất và thực hiện việc đắp đê Bạch Long ngăn nước mặn, tạo lập được một vùng lúa, dâu rộng lớn. Ghi công đức ông, dân địa phương đã làm lễ tế sống vị "phụ mẫu chi dân" trẻ tuổi ngay nơi nhậm chức.

Năm 1925, trước việc báo chí lên án cảnh phu đồn điền ở miền Nam bị bóc lột dã man, Chính phủ Nam triều đã cử Bùi Bằng Đoàn vào Nam bộ thanh tra các đồn điền cao su của Pháp. Ông đã tiến hành thanh tra thấu đáo, viết một bản báo cáo dày đến 100 trang bằng tiếng Pháp nêu bật lên những điều vô lý trong chính sách đối với phu đồn điền. Những kiến nghị xác đáng của bản báo cáo đã được nhà đương cục chấp nhận, giảm thiếu những chế độ hà khắc đối với công nhân đồn điền cao su thời đó.

Năm 1925, mặc dù đang làm tri phủ Nghĩa Hưng (tỉnh Nam định) nhưng ông vẫn được mời lên Hà Nội làm thông ngôn cho phiên tòa đại hình xử vụ án cụ Phan Bội Châu. Với tính cách cương trực, bênh vực lẽ phải, Bùi Bằng Đoàn đã thông dịch rõ ràng, trung thực những lời nói, lý lẽ đanh thép của cụ Phan Bội Châu để rồi sau đó tòa án đã không khép được cụ Phan vào án chung thân mà giảm xuống hình thức "an trí ở Huế"

Đầu năm 1933 ông được bổ nhiệm làm Tuần phủ tỉnh Ninh Bình, không lâu sau đó khi Phạm Quỳnh tổ chức Nội các ông được bổ nhiệm làm Thượng thư bộ Hình. Trong mười hai năm ở kinh đô Huế ông trông nom việc xử kiện tại tất cả các tỉnh Trung Kỳ, chỉ đạo việc soạn thảo các luật cho Trung Kỳ đều bằng tiếng Pháp, tiếng Việt và dịch ra chữ Hán.

Tháng 3.1945, Nhật đảo chính Pháp, Vua Bảo Đại xuống chiếu thành lập Chính phủ, ông đã từ chối tham gia Chính phủ, cáo quan về quê. Tuy nhiên, Chính phủ Nam triều đã mời ông ở lại bằng được và giao cho ông giữ chức Chánh nhất Tòa Thượng thẩm Hà Nội. Ở thời điểm "đêm trước" của cách mạng, tổ chức Việt Minh đã tiếp xúc và mời ông làm Hội trưởng Hội bảo vệ tù chính trị.

Tham gia bộ máy chính quyền cách mạng

Ngày 17 tháng 11 năm 1945 Hồ Chủ tịch mời ông tham gia Ban cố vấn Chủ tịch nước, thành viên Ủy ban nghiên cứu kế hoạch kiến thiết đất nước.[2] Trong bức thư đề ngày gửi là 17-11-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết:

Thưa Ngài! Tôi tài đức ít ỏi, mà trách nhiệm nặng nề. Thấy Ngài học vấn cao siêu, kinh nghiệm phong phú. Vậy nên, tôi mời Ngài làm Cố vấn cho tôi, để giúp thêm ý kiến trong công việc hưng lợi, trừ hại cho nước nhà dân tộc. Cảm ơn và chúc Ngài mạnh khỏe. Kính thư
— Hồ Chí Minh,

Ngày 6 tháng 1 năm 1946 ông ứng cử đại biểu Quốc hội Việt Nam tại tỉnh Hà Đông và trúng cử, đồng thời Chủ tịch Hồ Chí Minh và chính phủ cử ông làm Trưởng ban Thanh tra đặc biệt của Chính phủ,[4] tương đương với chức Tổng Thanh tra Chính phủ Việt Nam.

Ngày 2 tháng 3 năm 1946, ông được bầu vào Ban Thường trực Quốc hội, tham gia thành lập Hội liên hiệp quốc dân. Ngày 8 tháng 11 năm 1946, ông được cử làm Trưởng ban Thường trực Quốc hội thay cho ông Nguyễn Văn Tố.

Năm 1947-1948, ông hoạt động ở chiến khu Việt Bắc. Cuối năm 1948, ông bị bệnh bán thân bất toại ở Việt Bắc, Hồ chủ tịch ra lệnh đưa ông về Liên khu 3, trong thời gian bệnh ông vẫn theo dõi tin tức và đóng góp ý kiến. Do ông phải đi chữa bệnh ở xa, ông Tôn Đức Thắng được cử giữ chức Quyền Trưởng ban Thường trực Quốc hội từ tháng 10 năm 1948[5].

Hòa bình lập lại ông về Hà Nội dưỡng bệnh.

Ngày 13 tháng 4 năm 1955, ông qua đời tại Hà Nội.

Gia đình

Vợ ông là bà Trần Thị Đức. Ông bà có tám người con gái và hai người con trai là đại tá, nhà báo Bùi Tín, doanh nhân Bùi Nghĩa - Chủ tịch hội Doanh nghiệp họ Bùi Việt Nam.

Cuối năm 1948 Hồ Chủ tịch và Trung ương đã quyết định đưa ông về xuôi để dưỡng bệnh. Khi về gần đến nhà thì gặp lính Pháp đang càn quét ở Vân Đình, ông phải lánh đi. Khi đó, một mình bà Trần Thị Đức ở nhà, đang cất giấu tài liệu của Quốc hội, của Đảng thì bị giặc Pháp ập vào và bắn chết. Sự hy sinh của bà mãi tới năm 1955, khi về thăm nhà ông mới được biết.

Tặng thưởng

Ông đã được tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng nhất, Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng nhất.

Hiện tên ông được đặt cho một con phố tại phường Nguyễn Trãi, quận Hà ĐôngHà Nội. Một phố cạnh trường Đại học sư phạm kỹ thuật Nam Định, tại Thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định và một phố ở trong khu đô thị Phú Mỹ Hưng, quận 7thành phố Hồ Chí Minh

Ông còn nổi tiếng về việc xướng họa thơ từ với Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1948. Hồ Chủ tịch đã tặng ông bài thơ bằng chữ Hán :

Khán thư sơn điểu thê song hãn
Phê trát xuân hoa chiếu nghiễn trì
Tiệp báo tần lai lao dịch mã
Tư công tức cảnh tặng tân thi.
Xem sách chim rừng vào cửa đậu
Phê văn hoa núi chiếu nghiên soi
Tin vui thắng trận dồn chân ngựa
Nhớ cụ thơ xuân tặng một bài.

Ông đã họa lại như sau:

Thiết thạch nhất tâm phù chủng tộc
Giang sơn vạn lý thủ thành trì
Tri công quốc sự vô dư hạ
Thao bút nhưng thành thoái lỗ thi.
Sắt đá một lòng vì chủng tộc
Non sông muôn dặm giữ cơ đồ
Biết Người việc nước không hề rảnh
Vung bút thành thơ đuổi giặc thù.

 

Nguồn : vi.wikipedia

Từ khóa: Bùi Bằng Đoàn ,

khác:

20/10/2019 - Danh sách đoàn chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt nam khóa IX nhiệm kỳ 2019 - 2024
20/10/2019 - Nghệ An: Hé lộ các trường thu tiền tài trợ giáo dục trái quy định
19/10/2019 - Nghệ An: Chủ khách sạn THAI HOA RIVERSIDE lấn sông, nhà chức trách 'bó tay'?
19/10/2019 - Vì sao thành phố Vinh thất thủ trong biển nước?
18/10/2019 - TP Vinh thay hơn 300 cây xanh làm phố đi bộ, dân tiếc nuối
15/10/2019 - Nghệ An: Trại lợn của tập đoàn Masan bốc mùi 10km, thối 'bảy làng ba huyện'
15/10/2019 - Vinh : Sẽ xử lý cán bộ vụ bịt đường Hồ Tông Thốc gây tốn tiền
15/10/2019 - Nghệ an : Vì sao lại chậm công bố kết quả kiểm nghiệm chất lượng nước sạch?
15/10/2019 - “Siêu dự án” ngang nhiên thi công dưới đường lưới điện: TP Vinh chỉ đạo “nóng” chủ đầu tư
14/10/2019 - Nghệ An: Bịt đường xây bệnh viện cổ phần gây thiệt hại ngân sách
14/10/2019 - Vụ thu hồi đất vô lý, dân kiện chính quyền ra tòa: Tỉnh Nghệ An quyết liệt chỉ đạo!
14/10/2019 - Sở GTVT Nghệ An bốc ngẫu nhiên được 3 biển xe ‘lộc phát’ 68 siêu đẹp
14/10/2019 - Dự án cấp nước trăm tỷ ở Nghệ An vẫn chưa được thẩm định giá
12/10/2019 - Nghệ an : Một hiệu trưởng bị giáng chức vì bớt sữa của học sinh
12/10/2019 - Nghệ an : Kết luận những sai phạm của Phó GĐ Trung tâm GDDN-GDTX huyện Hưng Nguyên
 
  Video Clips  
Video
500 người dân đóng MV của Phạm Phương Thảo về quê hương Nghi Lộc
Nghệ An: Thót tim bé trai 1 tuổi khóc thét khi bị khống chế trên sân thượng
Nghi vấn người đàn ông ở Gia Lai biết chính xác vị trí MH370 rơi cách đây hơn 4 năm
Hà tĩnh : Hotgirl bị người yêu công an còng tay tại nhà trọ
Lâm Đồng đề nghị công an vào cuộc vụ Á hậu Thư Dung mặc phản cảm ở điểm du lịch tại Đà Lạt
Á hậu Thư Dung là chân dài tạo dáng phản cảm ở Tuyệt tình cốc Đà Lạt?
Nghệ an : Cô giáo đồng loạt quỳ, trường nói bột phát, chính quyền nghi sắp đặt
Hà Tĩnh: Phóng viên chổng mông, giơ ngón tay giễu cợt cơ quan chức năng
Tiếp viên ngực trần rót bia trong karaoke không phép ở Sài Gòn
Chủ nhân xe SH trong câu chuyện vô cảm khi thấy hiệp sĩ bị đa^m đêm qua chính thức lên tiếng
  Phóng sự ảnh  
Những bức ảnh để đời Canhsat4sao Online blogger Hà nội-Sài gòn 2008

Năm 2008 là năm Canhsat4sao bận rộn với những chương trình op-lai hoành tráng Hà nội Sài gòn.Hồi đó mình chưa biết Facebooc mặc dù vừa có.Không những được gặp rât nhiều blogger dọc mọi miền tổ quốc đến đâu cũng được đón tiếp nồng nhiệt.Ôn lại kỷ niệm để rồi nhớ mãi

Nữ sinh có vòng một hơn 1m ở Hải Dương phô bày bộ ảnh chụp với sen

Bộ ảnh chụp giữa đầm sen của nữ sinh có vòng một hơn 1m ở Hải Dương - Võ Thị Thu Trang nhanh chóng gây chú ý. Đa phần dân mạng đều không vừa mắt với hình ảnh khoe thân quá đà của cô nàng.

Nhan sắc Nguyệt trong "Phía trước là bầu trời": Trẻ trung bất chấp 17 năm qua!

Sau 17 năm, Hà Hương - nữ diễn viên đảm nhận vai Nguyệt trong bộ phim "Phía trước là bầu trời" vẫn giữ được nhan sắc rất trẻ trung và thu hút.

Con trai nguyên Chủ tịch TP Hà Nội được bổ nhiệm làm Phó Giám đốc Sở KH&CN

UBND thành phố Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 1968/QĐ-UBND về việc tiếp nhận và bổ nhiệm ông Nguyễn Quốc Hà giữ chức Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN).

Nguyên Bí thư Tỉnh ủy Nghệ Tĩnh Trương Kiện từ trần

Theo tin từ gia đình, ông Trương Kiện (tên đầy đủ là Trương Văn Kiện), đã từ trần hồi 9 giờ 30 phút ngày 17/4/2018, tức ngày 02/3 năm Mậu Tuất, hưởng thọ 89 tuổi.

Cần khởi tố giáo viên ép học sinh uống nước giẻ lau bảng

Dư luận bàng hoàng, phẫn nộ trước sự việc bà Nguyễn Thị Minh Hương, giáo viên Trường tiểu học An Đồng, huyện An Dương, TP.Hải Phòng đã ép buộc em P.A - học sinh lớp 3A5 - uống nước vắt từ giẻ lau bảng.

12 con giáp lõa thể ở Đồ Sơn: Cứ đem hết làm kè chắn sóng!

Nhà điêu khắc Lưu Danh Thanh nói thẳng: “Tượng quá xấu”, không nên dùng vải che hay quây lại vì vấn đề lớn nhất không phải là khỏa thân hay không.

  Tiêu điểm  
Danh sách đoàn chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt nam khóa IX nhiệm kỳ 2019 - 2024
Nghệ An: Hé lộ các trường thu tiền tài trợ giáo dục trái quy định
Nghệ An: Chủ khách sạn THAI HOA RIVERSIDE lấn sông, nhà chức trách 'bó tay'?
Vì sao thành phố Vinh thất thủ trong biển nước?
TP Vinh thay hơn 300 cây xanh làm phố đi bộ, dân tiếc nuối
Nghệ An: Trại lợn của tập đoàn Masan bốc mùi 10km, thối 'bảy làng ba huyện'
Vinh : Sẽ xử lý cán bộ vụ bịt đường Hồ Tông Thốc gây tốn tiền
Trang chủ |  Tin 24h   |  Xã hội   |  Pháp luật   |  Kinh tế   |  Nghệ An   |  Quốc tế   |  Khoa - Giáo   |  Cư dân mạng   |  Giải trí   |  Đời sống   |  Quảng cáo  

Trang tin điện tử tổng hợp canhsat4sao.vn - số 16 Đoàn Nhữ Hài - Vinh - Nghệ an.Giấy phép số 78/GP-TTĐT

Chịu trách nhiệm : Lăng Khắc Trọng - Mail : giabao20161958@gmail.com - SĐT : 0989134599